Konwersja STL (AWL) na SCL z pomocą AI: procedura i pułapki
Wiele maszyn ze sterownikami PLC Siemens ma program w STL (po niemiecku AWL). Na S7-1500 STL nadal działa, ale programistów, którzy czytają go płynnie, jest coraz mniej, a S7-1200 w ogóle go nie obsługuje. Konwersja do SCL jest więc logicznym krokiem. Opisujemy procedurę, której używamy, co zrobi przy tym AI i gdzie potrzebny jest człowiek.
Dlaczego konwertować STL na SCL
- Czytelność i utrzymanie. SCL przeczyta każdy, kto zna tekst strukturalny. STL wymaga znajomości akumulatorów i słowa statusowego.
- Przejście na S7-1200 lub ujednolicenie bibliotek. S7-1200 nie obsługuje STL, ale SCL tak.
- Programowanie symboliczne. Stary kod STL często opiera się na adresach absolutnych i stałej strukturze bloków danych.
Konwersja nie zawsze się jednak opłaca. Sprawdzony blok, którego nikt nie dotyka, może spokojnie zostać w STL. Konwertuj głównie to, co będziesz dalej zmieniać.
Krok 1: inwentaryzacja bloków
Zanim zaczniesz konwersję, spisz, co jest w projekcie: które bloki są w STL, kto je wywołuje, jakich danych globalnych używają i czy zawierają adresowanie pośrednie lub timery S5. Z TIA MCP wystarczy poprosić AI o listę bloków z językiem, hierarchię wywołań i odsyłacze. Z inwentaryzacji widać, które bloki konwertować najpierw, a które zostawić na koniec.
Krok 2: automatyczna konwersja
TIA MCP zawiera konwerter STL → SCL, który najpierw przekształca blok deterministycznie, czyli według stałych reguł i bez zgadywania. Obsługuje:
- logikę bitową z nawiasami i priorytetem AND przed OR, ustawianie i kasowanie oraz zbocza FP/FN,
- operacje na akumulatorze: ładowanie i transfer wartości, arytmetykę i konwersje typów danych,
- porównania, skoki i zakończenie bloku,
- wywołania FC i FB z parametrami.
Sieci zamienia na sekcje REGION z oryginalnymi tytułami. Rozumie mnemonikę międzynarodową i niemiecką. Czego nie potrafi przekonwertować, zostawia w kodzie jako komentarz z oryginalną instrukcją i wypisuje na liście ostrzeżeń. Sama konwersja niczego nie zapisuje, wynik najpierw zobaczysz.
Krótki przykład. Fragment STL z podtrzymaniem, porównaniem i timerem S5:
A(
O "Start"
O "Motor"
)
AN "Stop"
= "Motor"
L "Speed"
L 1500
>I
= "Overspeed"
A "Motor"
L S5T#5S
SE T 5
Konwerter zamienia go na:
"Motor" := ("Start" OR "Motor") AND NOT "Stop";
"Overspeed" := ("Speed" > 1500);
// STL: SE T 5
Timera S5 z trzech ostatnich linii konwerter celowo nie przekształca. Zostawia go jako komentarz z ostrzeżeniem, bo decyzja, czym go zastąpić, należy do programisty.
Dopiero teraz wkracza AI. Przechodzi przez ostrzeżenia, uzupełnia brakujące części, zastępuje skoki kodem strukturalnym, sprawdza, czy użyte instrukcje istnieją na danym CPU, i tworzy nowy blok pod nową nazwą. Oryginalny blok STL zostaje w projekcie do porównania.
Krok 3: porównanie działania
Blok, który się kompiluje, to jeszcze nie poprawny blok. Liczy się, czy nowy blok SCL działa tak samo jak oryginalny STL. Postępujemy tak:
- Przygotowujemy przypadki testowe dla bloku: wejścia i oczekiwane wyjścia, łącznie z przypadkami granicznymi.
- TIA MCP generuje z nich blok testowy, ładuje program do symulatora PLCSIM Advanced i uruchamia testy jednostkowe.
- Te same przypadki uruchamiamy dla oryginalnego bloku STL i nowego bloku SCL i porównujemy wyniki.
- W przypadku sekwencji i regulacji rejestrujemy przebieg tagów w czasie i porównujemy przebiegi obu wersji.
Nic nie jest przy tym ładowane do rzeczywistego sterownika PLC. Testy nie zastąpią próby na maszynie, ale wykryją większość błędów logiki, zanim dotrzesz do maszyny.
Pułapki konwersji STL na SCL
Priorytet operacji logicznych
Zapis A Start, O Motor, AN Stop bez nawiasów oznacza w STL Start OR (Motor AND NOT Stop), bo AND ma pierwszeństwo przed OR. Konwerter ten priorytet zachowuje. Przy ręcznym przepisywaniu lub w ogólnym czacie łatwo to przeoczyć.
Adresowanie pośrednie
Wskaźników, parametrów ANY ani adresowania pośredniego przez słowa pamięci konwerter nie przekształca. W SCL właściwym rozwiązaniem jest zwykle tablica z indeksem, ewentualnie Variant albo PEEK i POKE. Wymaga to zrozumienia, co robi kod, a nie tylko przepisania instrukcji.
Rejestry adresowe AR1 i AR2
Instrukcje LAR1, +AR1 i podobne pracują z rejestrami adresowymi, które w SCL nie mają odpowiednika. Taki kod trzeba przepisać ręcznie, zwykle na dostęp do tablicy lub struktury. Uwaga na starsze FB, które zmieniają AR2: to częste źródło ukrytych błędów.
Słowo statusowe
SCL nie ma słowa statusowego. Konwerter zamienia więc SAVE na ENO := RLO, a warunki i skoki według bitów wyniku (==0, >0, JZ, JM…) na porównanie ostatniego wyniku w akumulatorze z zerem. Bitów OV, OS i BR nie da się przekonwertować mechanicznie: konwerter oznacza je zmiennymi #STL_OV, #STL_BR… i ostrzeżeniem, więc blok bez poprawki się nie skompiluje. Logikę trzeba wyrazić inaczej, na przykład kontrolą zakresu przed obliczeniem lub sprawdzeniem ENO. Takie bloki warto znaleźć już przy inwentaryzacji.
Timery i liczniki S5
Timerów i liczników S5 konwerter nie przekształca. W SCL zastąp je timerami IEC (TON, TOF, TP) i licznikami CTU oraz CTD. Timer S5 jest operandem globalnym, timer IEC potrzebuje instancji, najlepiej multiinstancji w FB. Uwaga też na mnemonikę: SE w mnemonice niemieckiej to opóźnione załączenie, a w międzynarodowej przedłużony impuls.
Skoki
Skoki zamieniane są na GOTO, aby działanie pozostało takie samo. To działa, ale źle się czyta. Kod strukturalny zrób z nich dopiero wtedy, gdy masz testy potwierdzające, że działanie się nie zmieniło.
Częste pytania
Czy TIA Portal sam przekonwertuje STL na SCL?
Nie. TIA Portal potrafi przełączać między LAD i FBD, ale automatycznej konwersji STL na SCL nie oferuje. Trzeba ją zrobić ręcznie albo narzędziem, na przykład konwerterem w TIA MCP.
Czy ChatGPT poradzi sobie z konwersją STL na SCL?
Krótki fragment tak, ale bez kontroli łatwo przeoczy priorytet operacji logicznych, działanie akumulatora lub skoki i nie zna Twoich tagów. Bardziej niezawodna jest deterministyczna konwersja, AI do uzupełnienia i kontroli, a przede wszystkim test wyniku.
Jak sprawdzić, że przekonwertowany blok robi to samo?
Tymi samymi przypadkami testowymi dla oryginalnego i nowego bloku w symulatorze PLCSIM Advanced. TIA MCP generuje z nich blok testowy, uruchamia go i zwraca, które przypadki przeszły.
Czy muszę konwertować STL przy przejściu na S7-1500?
Nie musisz, S7-1500 obsługuje STL. Konwersja opłaca się w blokach, które będziesz dalej zmieniać, i jest konieczna przy przejściu na S7-1200, który STL nie obsługuje.
Powiązane artykuły
- ChatGPT i sterowniki PLC Siemens: co AI potrafi w TIA Portal, a czego nie
- Kontrola programu PLC przez AI przed FAT: code review w TIA Portal
Masz projekt w STL?
TIA MCP konwertuje STL na SCL, AI uzupełnia resztę, a testy sprawdzają działanie w symulatorze. Wypróbuj za darmo przez 7 dni na własnym projekcie w TIA Portal V17–V21.